Đề xuất mới đây của Bộ Nội vụ trong dự thảo sửa đổi Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) về việc giảm dần tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội từ 75 xuống 70 tuổi — và có thể thấp hơn khi điều kiện kinh tế cho phép — đang nhận được sự đồng thuận và kỳ vọng lớn từ dư luận. Đây không chỉ là một bước đi đột phá trong việc hoàn thiện hệ thống an sinh xã hội, mà còn là một quyết sách thấm đượm tinh thần nhân văn, khẳng định cam kết "không để ai bị bỏ lại phía sau" của Đảng và Nhà nước.
Hạ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội: Điểm tựa nhân văn cho người cao tuổi có hoàn cảnh khó khăn
Khi tuổi già không đồng nghĩa với an nhàn
Tại Việt Nam, một bộ phận rất lớn lực lượng lao động hiện nay là lao động tự do, làm nông nghiệp, buôn bán nhỏ hoặc làm việc trong khu vực phi chính thức. Vì đặc thù công việc bấp bênh và thu nhập không ổn định, họ gần như không có cơ hội hoặc điều kiện để tham gia BHXH bắt buộc hay tự nguyện một cách trọn vẹn.Khi thanh xuân qua đi, bước vào độ tuổi "xế chiều", họ đối mặt với một thực tế khắc nghiệt: không lương hưu, không tích lũy, sức khỏe suy giảm. Ở nhiều vùng nông thôn, vùng sâu vùng xa, hình ảnh những cụ già tóc bạc phơ vẫn phải lặn lội mưu sinh, làm thuê làm mướn để tự nuôi sống bản thân hay trang trải tiền thuốc men đã không còn hiếm gặp. Cuộc sống của họ hoàn toàn phụ thuộc vào sự may rủi của số phận hoặc sự hiếu thảo (đôi khi cũng đầy chật vật) của con cháu.
Chính vì vậy, việc hạ tuổi nhận trợ cấp xuống 70 tuổi là một chính sách đi thẳng vào thực tế cuộc sống, giải quyết kịp thời nhu cầu cấp bách của hàng triệu người cao tuổi đang nằm ngoài lưới an sinh.
Khoản tự chủ thiêng liêng và chiếc "lá chắn" y tế
Dù khoản trợ cấp xã hội về mặt con số có thể chưa quá lớn, nhưng đối với người cao tuổi có hoàn cảnh khó khăn, nó mang một ý nghĩa đặc biệt. Nó không chỉ là tiền mua gạo, mua rau, mà còn mang lại cho họ sự tự chủ và lòng tự trọng ở tuổi xế chiều, giảm bớt gánh nặng tâm lý phải phụ thuộc hoàn toàn vào con cái. Tuyệt vời hơn, chính sách này không đứng độc lập. Đi kèm với khoản trợ cấp là tấm thẻ Bảo hiểm y tế (BHYT) miễn phí với mức hưởng 100% chi phí khám chữa bệnh. Đối với người già, bệnh tật là thứ tiêu tốn nhiều tiền bạc và dễ đẩy gia đình vào cảnh khánh kiệt nhất. Tấm thẻ BHYT này, kết hợp với chủ trương khám sức khỏe định kỳ miễn phí và lập sổ sức khỏe điện tử toàn dân, chính là chiếc "lá chắn" kép bảo vệ họ trước những biến cố sức khỏe. Khi gánh nặng chi tiêu y tế được cởi bỏ, cuộc sống của người cao tuổi có hoàn cảnh khó khăn sẽ bớt đi phần nào những lo âu, nhọc nhằn.
Đầu tư cho an sinh là đầu tư cho tương lai bền vững
Tất nhiên, việc mở rộng diện đối tượng được hưởng trợ cấp sẽ tạo ra những áp lực nhất định lên ngân sách quốc gia. Thế nhưng, cần nhìn nhận đây không phải là một "khoản chi mất đi", mà là một khoản đầu tư chiến lược cho sự ổn định xã hội và phát triển bền vững.
Thực tế đã chứng minh, nhiều tỉnh thành có tiềm lực kinh tế đã chủ động đi trước một bước, nâng mức trợ cấp cao hơn quy định chung (có nơi lên tới 700.000 đồng/tháng). Điều này cho thấy chăm lo cho người cao tuổi đang trở thành ưu tiên hàng đầu và là thước đo cho sự văn minh, phát triển của mỗi địa phương. Một xã hội chỉ thực sự hạnh phúc khi những người yếu thế nhất, những người đã cống hiến cả đời cho gia đình và xã hội, được chăm sóc và tôn trọng khi về già. Đề xuất hạ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội xuống 70 tuổi của Bộ Nội vụ là một bước đi hợp lòng dân, vừa có lý lại vừa có tình. Một khoản trợ cấp dù nhỏ nhưng đúng lúc, đúng đối tượng sẽ là nguồn động viên to lớn, là chỗ dựa vững chắc cho người cao tuổi, đặc biệt là những cụ già neo đơn, hoàn cảnh khó khăn. Chính sách này rất cần nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ và sớm được thông qua để biến những mục tiêu nhân văn trên trang giấy thành niềm hạnh phúc đích thực trong căn nhà của mỗi người cao tuổi có hoàn cảnh khó khăn.