Nhiều cha mẹ vẫn giữ thói quen “ép con để con ngoan”. Nhưng càng ép, con càng dễ mất đi sự hồn nhiên, niềm vui và cả sự tự tin vốn có. Trẻ con giống như một mầm cây, nếu bị uốn nắn quá chặt, cây sẽ cong vẹo, khó phát triển tự nhiên. Thay vì ép buộc, cha mẹ có thể đồng hành và khuyến khích để con lớn lên khỏe mạnh, tự tin và hạnh phúc.
5 ĐIỀU CHA MẸ NÊN NGỪNG ÉP CON
1. Đừng ép con ănTrong bữa cơm, nhiều gia đình vẫn quen câu nói: “Ăn hết đi, không thì mẹ phạt!”. Nhưng ép ăn không làm con khỏe mạnh hơn, mà chỉ khiến con sợ hãi, thậm chí ghét cả việc ngồi vào bàn ăn. Một đứa trẻ cần được lắng nghe tín hiệu từ cơ thể mình, có quyền nói “con no rồi”. Khi cha mẹ tin tưởng và để con tự cảm nhận, con sẽ hình thành thói quen ăn uống lành mạnh và bền vững hơn.
2. Đừng ép con học thêm bằng mọi giá Lo con “tụt lại”, nhiều bố mẹ cho con đi học thêm liên tục, lịch dày đặc từ sáng đến tối. Nhưng trẻ em cũng cần được chơi để não bộ phát triển cân bằng, sáng tạo và linh hoạt. Thay vì học thêm quá tải, cha mẹ có thể giữ cho con ít nhất 1–2 tiếng tự do mỗi ngày để chạy nhảy, khám phá và tưởng tượng. Những khoảng thời gian này chính là nền tảng để con phát triển kỹ năng xã hội và óc sáng tạo.
3. Đừng ép con phải giống “con nhà người ta” Một trong những áp lực lớn nhất đối với trẻ là những lời so sánh: “Con xem bạn A học giỏi chưa!”. Những câu nói tưởng chừng vô hại lại vô tình lấy đi sự tự tin của con, khiến con luôn cảm thấy mình kém cỏi. Thực tế, mỗi đứa trẻ có một tốc độ phát triển và thế mạnh riêng. Cách tốt nhất là cha mẹ so sánh con với chính con của ngày hôm qua – xem con đã trưởng thành, tiến bộ thế nào – chứ không đặt con vào cái bóng của người khác.
4. Đừng ép con lúc nào cũng phải “ngoan ngoãn, nghe lời”Nhiều bố mẹ chỉ thích con im lặng, không phản ứng, không cãi lời. Nhưng như vậy, con dễ trở nên rụt rè, mất đi khả năng bày tỏ chính kiến. Thay vì bắt con “ngoan” tuyệt đối, hãy cho con quyền được nói ra suy nghĩ, miễn là con biết dùng lời lễ phép. Khi được lắng nghe, con sẽ học được cách diễn đạt, giao tiếp, và dần hình thành sự tự tin trong mối quan hệ với người khác.
5. Đừng ép con trưởng thành quá sớmNhững câu như “Làm anh thì phải nhường em”, “Làm chị thì phải hy sinh” thường khiến trẻ phải gánh vác trách nhiệm quá sức. Một đứa trẻ nếu buộc trưởng thành quá sớm sẽ dễ cảm thấy thiệt thòi, nặng nề, thiếu đi niềm vui tuổi thơ. Thay vào đó, cha mẹ hãy dạy con biết chia sẻ trong phạm vi vừa sức, nhưng vẫn để con được sống đúng tuổi của mình – được chơi, được nghịch ngợm, được mơ mộng và vô tư.
Khi cha mẹ ngừng ép buộc, con không chỉ dễ hợp tác hơn mà còn học được cách yêu thương chính bản thân mình, tự tin bước ra thế giới và trưởng thành một cách tự nhiên, lành mạnh. Và có lẽ, điều quan trọng nhất là con sẽ cảm thấy hạnh phúc vì được là chính mình.