Trong bối cảnh thế giới đối mặt với thách thức về tài nguyên và môi trường, Trung Quốc nổi bật với khả năng đổi mới công nghệ mạnh mẽ. Các hoạt động khai thác khoáng sản truyền thống gây tổn hại môi trường — phá rừng, xói mòn, ô nhiễm nguồn nước, tiêu hao năng lượng, phát thải khí nhà kính.Kim cương là khoáng sản quý giá, cần hàng tỷ năm để hình thành. Nhu cầu cao khiến chúng trở thành tài sản đắt đỏ.
Trái đất mất 1 tỷ năm, Trung Quốc chỉ mất 1 tuần, tạo ra ‘kho báu’ quý giá nhất nhì thế giới bằng công nghệ, thống trị tới 95% sản lượng toàn cầu
Nhờ công nghệ tiên tiến, Trung Quốc đã thành công trong việc tạo ra kim cương tổng hợp – loại kim cương được nuôi cấy trong phòng thí nghiệm, có cấu trúc và độ cứng gần như tương đồng với kim cương tự nhiên. Quá trình mà thiên nhiên cần tới hàng tỷ năm để hoàn thành, nay được rút ngắn chỉ còn vài ngày đến một tuần.
Hiện Trung Quốc là quốc gia dẫn đầu thế giới về sản xuất kim cương tổng hợp, chiếm tới 95% sản lượng toàn cầu. Trong đó, tỉnh Hà Nam được mệnh danh là “thủ phủ kim cương” của thế giới, đóng góp khoảng 80% sản lượng cả nước. Thành phố Zhecheng thuộc tỉnh này hiện có hơn 110 doanh nghiệp sản xuất, với công suất lên tới 5 tỷ carat kim cương mỗi năm – trong đó khoảng 4 triệu carat được dùng cho ngành trang sức.
Công nghệ chính được Trung Quốc sử dụng là HTHP (High Temperature – High Pressure), mô phỏng lại điều kiện tự nhiên của Trái Đất để hình thành kim cương ở áp suất và nhiệt độ cực cao. Phương pháp này rẻ hơn so với công nghệ CVD (Chemical Vapor Deposition) – vốn phổ biến tại Mỹ và Ấn Độ, giúp Trung Quốc giữ lợi thế cạnh tranh về chi phí sản xuất.
Nhờ quy mô lớn và chi phí thấp, thị trường kim cương tổng hợp của Trung Quốc đang tăng trưởng nhanh chóng. Năm 2024, giá trị ngành đạt khoảng 7,8 tỷ USD, và dự kiến sẽ tăng lên 23,3 tỷ USD vào năm 2032, tương đương mức tăng trưởng trung bình 14,6% mỗi năm. Trung Quốc cũng là nhà xuất khẩu kim cương tổng hợp lớn nhất, với hàng tỷ carat được đưa ra thị trường quốc tế mỗi năm.
Tuy nhiên, sự phát triển quá nhanh cũng đem đến thách thức. Việc sản xuất ồ ạt khiến nguy cơ dư cung và giảm giá ngày càng rõ rệt. Nhu cầu trong nước đang chững lại, khi người tiêu dùng Trung Quốc chuyển hướng sang các loại trang sức khác. Tỷ trọng kim cương trong doanh thu trang sức của nước này đã giảm từ 14% xuống còn khoảng 6% vào năm 2024.
Việc tạo ra kim cương chỉ trong vòng một tuần là minh chứng cho bước tiến công nghệ phi thường của Trung Quốc. Từ việc rút ngắn quá trình địa chất hàng tỷ năm đến sản xuất công nghiệp quy mô lớn, quốc gia này đang góp phần định hình lại ngành kim hoàn toàn cầu. Tuy nhiên, để biến thành tựu khoa học thành lợi thế bền vững, Trung Quốc cần cân đối giữa phát triển công nghệ, bảo vệ môi trường, và duy trì giá trị kinh tế – để “viên ngọc” công nghệ này thật sự tỏa sáng lâu dài.
https://cafef.vn/trai-dat-mat-1-ty-nam-trung-quoc-chi-mat-1-tuan-tao-ra-kho-bau-quy-gia-nhat-nhi-the-gioi-bang-cong-nghe-thong-tri-toi-95-san-luong-toan-cau-188251007171937751.chn